Dwie osoby, jeden plan

Plan wspólnej sesji dla dwóch osób sprowadza się do czterech ustaleń. Przed startem sprawdzacie liczbę graczy, kontrolery i tryb kooperacji w wybranym wydaniu, potem dzielicie role na prowadzącą i obserwującą, umawiacie hasło na przerwę lub ponowną próbę, a po trudnym fragmencie razem decydujecie o kolejnym podejściu. Z katalogu pasują tu It Takes Two i Overcooked.

Wspólny wieczór zaczyna się od uzgodnienia tempa. Wybierzcie grę i sposób współpracy, które pasują do obu osób. Gra, która zdobyła tytuł Gry Roku na The Game Awards 2021, była projektowana wyłącznie dla dwojga graczy. Tą grą jest It Takes Two i sama ta decyzja projektantów mówi sporo o tym, jak wygląda dobra sesja we dwoje.

Przed startem sprawdźcie sprzęt i wydanie gry

Sprawdźcie liczbę graczy, wymagane kontrolery i dostępność wspólnej gry w konkretnym wydaniu. Nie każda gra z katalogu ma tryb kooperacji, a te, które go mają, różnią się sposobem dołączenia drugiej osoby. Pięć minut takiej kontroli oszczędza wieczór spędzony na szukaniu w menu opcji, której nie ma.

Najczęstszy problem jest banalny. Brakuje drugiego pada. Przy grze na jednej konsoli każda osoba potrzebuje własnego kontrolera, a drugi pad trzeba sparować z konsolą przed sesją, nie w momencie, gdy na ekranie czeka już pierwszy poziom. Naładowany kontroler to drobiazg, który rozstrzyga o tym, czy wieczór zacznie się od grania, czy od szukania kabla.

Druga sprawa to połączenie z siecią. It Takes Two w wariancie na kanapie nie wymaga internetu, co potwierdza oficjalne FAQ Electronic Arts. Granie online to już inna historia. Na PS4 i PS5 obie osoby potrzebują wtedy aktywnej subskrypcji PlayStation Plus oraz własnych kont w sieci PlayStation. Overcooked! All You Can Eat ma podobny wymóg przy rozgrywce sieciowej, a w wersji lokalnej działa bez abonamentu.

Trzecia rzecz dotyczy samego wydania. Gry z biblioteki PS4 zwykle uruchomicie na PS5, bo według wsparcia technicznego PlayStation konsola obsługuje przytłaczającą większość z ponad 4000 tytułów poprzedniej generacji. Wyjątki istnieją, więc przy starszej grze dobrze jest zajrzeć na stronę zgodności. Pełny przegląd tytułów do wspólnego grania znajdziecie w zestawieniu gier kanapowych na PS4, które sprawdzi się także na PS5.

Kanapa czy dwa mieszkania - dwa różne plany

Ta sama gra kooperacyjna działa inaczej na jednej kanapie i przez internet. Na jednej konsoli liczy się podział ekranu i wspólna przestrzeń, online liczy się licencja i głos w słuchawkach. Plan sesji zależy więc od tego, czy siedzicie obok siebie.

It Takes Two na jednej konsoli dzieli obraz na dwie części. Każda osoba widzi własną kamerę i własną perspektywę, a jedna kopia gry wystarcza obojgu. Overcooked i Sackboy działają inaczej. Wszyscy gracze dzielą jeden wspólny ekran bez podziału, co przy dwóch osobach oznacza ciągłą świadomość tego, gdzie stoi partner. Wspólny ekran sprzyja rozmowie, bo każdy błąd widać od razu. Dzielony ekran daje więcej swobody, ale wymaga częstszego mówienia o tym, co dzieje się po twojej stronie.

Na odległość najciekawsze rozwiązanie ma It Takes Two. Friend's Pass pozwala drugiej osobie grać bez kupowania gry, pod warunkiem że gospodarz ma pełną wersję. Gospodarz zaprasza jedną osobę naraz, a sesje może otwierać wyłącznie właściciel gry. Gdy żadne z was nie ma pełnej wersji, Friend's Pass otwiera pierwszy rozdział do wspólnego sprawdzenia, lokalnie albo online.

Aktualne FAQ Electronic Arts mówi także o grze międzyplatformowej. Wymienia PS4, PS5, Xbox One, Xbox Series X, Steam, Origin i Nintendo Switch 2. Overcooked! All You Can Eat również łączy graczy z różnych platform, a według FAQ studia Team17 wszystkie poziomy działają w trybie cross-play. Postęp w Overcooked nie przechodzi jednak między platformami, więc zapis zostaje tam, gdzie gracie.

Sackboy: A Big Adventure dostał rozgrywkę sieciową dopiero po premierze. Obsługuje do 4 graczy lokalnie i online, z możliwością gry między PS4 a PS5.

Podzielcie role i zmieniajcie je w trakcie

W zadaniu wymagającym koordynacji ustalcie, kto prowadzi, a kto obserwuje. Osoba prowadząca podejmuje decyzję o kierunku, osoba obserwująca pilnuje otoczenia, zapasów albo zegara. Taki podział usuwa sytuację, w której dwie osoby jednocześnie biegną w dwie strony.

Zmieniajcie role, jeśli jedna osoba robi ciągle to samo. Gry kooperacyjne lubią przypisywać graczom stałe funkcje. W It Takes Two każda postać dostaje w danym rozdziale inne zdolności, a łamigłówki wymagają, żeby obie zostały użyte. Z rozdziału na rozdział zdolności się zmieniają i postać, która dotąd tylko asekurowała, może przejąć inicjatywę. Ten rytm jest zaplanowany przez twórców, ale przy wspólnej sesji dobrze jest go świadomie podtrzymać także w grach, które go nie wymuszają.

Overcooked pokazuje problem odwrotny. Kuchnia daje swobodę i dlatego łatwo wpaść w schemat, w którym jedna osoba tylko kroi warzywa, a druga zbiera całą satysfakcję z wydawania zamówień. Po kilku poziomach pierwsza osoba ma dość. Rotacja zadań co poziom rozwiązuje to bez dyskusji, bo zmiana jest z góry umówiona i nikt nie musi o nią prosić.

Podział ról ma też wymiar emocjonalny. Osoba bardziej doświadczona instynktownie przejmuje prowadzenie, bo zna sterowanie i szybciej czyta sytuację. Przez chwilę to pomaga. Na dłuższą metę druga osoba zaczyna wykonywać polecenia, zamiast grać. Lepiej oddać jej prowadzenie na łatwiejszym fragmencie i przejąć rolę obserwatora, który podpowiada tylko na prośbę.

Dobry test na koniec poziomu jest prosty do sprawdzenia. Czy obie osoby potrafią powiedzieć, co dokładnie zrobiły dla wspólnego wyniku?

Mówcie o planie, zanim się ruszycie

Krótka informacja przed ruchem pomaga bardziej niż komentarz po błędzie. Zdanie „skaczę na lewą platformę" daje partnerowi czas na reakcję. Zdanie „no przecież mówiłem" niczego już nie zmienia, a psuje nastrój szybciej niż przegrany poziom.

Wybierzcie wspólne hasło oznaczające przerwę lub ponowną próbę. Może to być jedno słowo, które każde z was wypowiada bez tłumaczenia się. Hasło działa, bo zdejmuje z rozmowy ciężar oceny. Nikt nie mówi „mam dość, bo grasz źle", tylko „pauza" i wszyscy wiedzą, co dalej.

Gry kooperacyjne wprost nagradzają komunikację. Overcooked! All You Can Eat zbudowano wokół chaosu w kuchni, gdzie zamówienia wygasają, a jedzenie się przypala. Bez krótkich komunikatów typu „biorę talerze" dwie osoby zderzają się przy tym samym blacie. Dzielony ekran w It Takes Two stawia inne wymaganie. Partner nie widzi tego, co widzisz ty, więc opis sytuacji po twojej stronie staje się częścią sterowania.

Przy grze przez internet komunikacja przenosi się do słuchawek. Gdy tylko jedno z was ma mikrofon, sesja szybko robi się jednostronna. Sprawdźcie dźwięk przed pierwszym poziomem, tak samo jak sprawdzacie kontrolery.

Jeszcze jedna zasada dotyczy tonu. Komunikat o planie dotyczy ruchu, nie osoby. „Ja biorę górę" brzmi zupełnie inaczej niż „ty nie idź na górę", choć oba zdania opisują ten sam podział przestrzeni. Pierwsze informuje, drugie poucza. Po godzinie wspólnej gry ta różnica decyduje o tym, czy obie osoby nadal dobrze się bawią, czy jedna z nich zaczyna liczyć minuty do końca sesji.

Gdy jedna osoba gra lepiej od drugiej

Różnica umiejętności to najczęstszy powód, dla którego wspólny wieczór kończy się szybciej, niż planowaliście. Część gier ma na to gotowe narzędzia. Assist Mode w Overcooked to najlepszy przykład z katalogu kooperacyjnych gier na PlayStation.

Według FAQ studia Team17 tryb Assist Mode zmniejsza presję czasu na kilka sposobów. Wydłuża czas na realizację zamówień i rundy, pozwala wyłączyć wygasanie zamówień, sprawia, że jedzenie trudniej przypalić, i skraca odrodzenie postaci z 5 do 3 sekund. Daje też możliwość pominięcia poziomu, który blokuje dalszą zabawę. Osobno, w głównych ustawieniach gry, znajdziecie opcje dostępności, takie jak większy tekst czy czcionka przyjazna osobom z dysleksją.

Assist Mode nie jest trybem „dla słabszych". To regulator tempa dla całej drużyny. Doświadczona osoba nadal ma co robić, a nowa osoba przestaje odczuwać panikę przy każdym tyknięciu zegara. Po kilku poziomach można wyłączać kolejne ułatwienia i obserwować, kiedy oboje jesteście gotowi na pełne tempo.

Sackboy: A Big Adventure łagodzi różnice inaczej. Gracze dołączają i odchodzą w dowolnym momencie, a wspólny ekran bez podziału pozwala słabszej osobie trzymać się blisko partnera. Aktualizacja gry dodała 10 poziomów zespołowych, po dwa w każdym z pięciu głównych światów, dostępnych wyłącznie w trybie wieloosobowym.

It Takes Two nie ma osobnego trybu ułatwień opisanego w FAQ. Sprawdza się w nim jednak podział postaci według umiejętności, bo w każdym rozdziale jedna z ról bywa mniej wymagająca zręcznościowo. Gdy rozdział okazuje się zbyt trudny, zamiana postaci przy kolejnym podejściu często rozwiązuje problem szybciej niż dziesiąta próba w tym samym układzie.

Którą grę wybrać na wasz wieczór?

Wybór gry zależy od liczby osób, odległości między wami i różnicy doświadczenia. Każdy z tych warunków wskazuje inny tytuł z katalogu.

Para, która lubi historię i ma przed sobą kilka wieczorów, najlepiej trafi z It Takes Two. Gra opowiada o małżeństwie na skraju rozwodu, którego bohaterowie zostają zamienieni w lalki. Zdobyła tytuł Gry Roku na The Game Awards 2021 oraz nagrody w kategoriach Best Family i Best Multiplayer. Szczegóły znajdziecie na stronie It Takes Two w katalogu. Gra działa wyłącznie we dwoje, więc nie zaprosicie do niej trzeciej osoby.

Dwie osoby o różnym doświadczeniu i ochocie na krótkie, intensywne rundy lepiej odnajdą się w Overcooked. Wersja All You Can Eat zawiera ponad 200 poziomów kampanii i 17 poziomów w trybie Versus, a Assist Mode wyrównuje szanse. Opis gry jest na stronie Overcooked w katalogu. Gdy do pary dołącza ktoś trzeci albo czwarty, ta gra obsłuży cały skład.

Spokojniejsza sesja z dzieckiem albo osobą, która dopiero poznaje pada, pasuje do Sackboy: A Big Adventure. Platformówka obsługuje do 4 graczy i pozwala dołączać w trakcie poziomu. Więcej na stronie Sackboy w katalogu.

Granie na odległość z jedną kopią gry rozstrzyga sprawę na korzyść It Takes Two. Friend's Pass zdejmuje koszt z drugiej osoby. Overcooked wygrywa z kolei wtedy, gdy każde z was ma grę na innej platformie, bo crossplay obejmuje wszystkie poziomy i działa między PlayStation, Xboxem, Switchem i Steamem. Szerszy wybór podpowie lista wszystkich gier w katalogu.

Zakończcie razem, nie w połowie kłótni

Po trudniejszym fragmencie zdecydujcie, czy próbujecie ponownie. Cel sesji to wspólne granie, nie tempo bardziej doświadczonej osoby. Decyzja podjęta wspólnie zamyka wieczór lepiej niż frustracja jednej strony, która nie chce przyznać, że ma dość.

Moment zakończenia dobrze jest wybrać przed sesją. Rozdział w It Takes Two albo świat w Overcooked to naturalna granica. Kończenie w środku trudnego fragmentu zostawia po sobie wrażenie porażki, nawet gdy cały wieczór był udany. Kończenie po zaliczonym poziomie zostawia ochotę na kolejny raz.

Krótka rozmowa po sesji ma więcej wartości, niż się wydaje. Wystarczą dwa pytania. Co było najzabawniejsze? Co zmienić następnym razem? Odpowiedzi podpowiedzą, czy wracacie do tej samej gry, czy szukacie innego klimatu.

Gdy jedno z was ma ochotę zostać dłużej, a drugie jest zmęczone, sprawdza się zasada ostatniego wspólnego poziomu. Gracie jeszcze jeden, umówiony z góry, a potem sesja kończy się bez negocjacji. Wybór tego poziomu można oddać osobie zmęczonej, bo to ona najlepiej wie, ile jeszcze zniesie. Taka granica chroni przed sytuacją, w której „jeszcze jedna próba" zamienia się w godzinę.

Zapis gry też ma znaczenie. W Overcooked postęp zostaje na platformie, na której gracie, bo gra nie obsługuje przenoszenia zapisu między systemami. W Sackboy: A Big Adventure postęp zdobyty w cudzej sesji wraca do waszego zapisu, więc wspólny wieczór u znajomych nie przepada.

Z katalogu do takiej sesji pasują It Takes Two i Overcooked.

Najlepszy wynik to taki, przy którym obie osoby chcą wrócić.